Bài giảng trong Thánh lễ mừng ĐHY Phạm Đình Tụng
(do Đức Cha Giuse Đặng Đức Ngân, giám mục Lạng Sơn - Cao Bằng)

Trọng kính Quý Đức Hồng Y, quý Đức Tổng, quý Đức Cha,
Quý Cha Tổng đại diện, quý Cha Bề trên các Dòng,
Quý Cha Giám đốc Đại Chủng viện, quý Cha,
quý Tu Sĩ Nam Nữ, Chủng sinh và Quý Ông bà anh chị em.

Phụng vụ ngày 25 tháng 01 hằng năm thật là đặc biệt, ngày Giáo hội mừng lễ Thánh Phaolô Tông đồ trở lại, cuộc trở lại hồng phúc của Ngài vời Chúa Kitô, với Giáo hội và với anh em. Nhìn vào cuộc đời thánh thánh nhân, chúng ta có thể nói cuộc đời thánh nhân luôn là những BẤT NGỜ: Bất ngờ vì gặp gỡ chính Chúa Kitô để thay đổi đời mình, để Yêu mến Chúa và Rao giảng Tin Mừng tình thương của Chúa.

Gặp gỡ Chúa Kitô để thay đổi đời mình: Đây có lẽ là điều bất ngờ lớn nhất mà thánh nhân không bao giờ ngờ tới. Là môt người có quốc tịch Rôma trong tư cách một biệt phái Do Thái, một địa vị vừa xã hội vừa tôn giáo, nghĩ mình thánh thiện hơn người khác, nên rất hăng hái để bắt các tín hữu phải thay đổi về niềm tin sai lầm khi tin vào Giêsu Kitô. Thế mà, trên con đường đi tìm những người lầm lạc như vậy, thánh nhân đã gặp được Chúa Kitô: Ánh sáng của Chúa chiếu vào mắt, bị ngựa hất ngã xuống đất. Saul cảm thấy mình mù lòa: mù lòa đức tin, mùa lòa khi chọn lựa sai hướng đi cuộc đời. Chỉ khi gặp gỡ Đức Kitô, thánh nhân mới cảm nhận được mình là ai. Thật lạ lùng, khi mắt mở to để nhìn người khác, chỉ thấy lỗi lầm của người khác và không gặp được Chúa; còn khi chính mình mù lòa, lại là lúc nhìn được chính mình để cảm nhận một giá trị niềm tin và tình yêu mến chân thành với Chúa và anh em. Chính sự gặp gỡ này đã biến đổi hoàn toàn từ Saul hung hăng trở nên một Phaolô, một thánh nhân, một môn đệ hăng hái nhiệt thành rao giảng tình thương của Chúa.

Gặp gỡ Chúa Kitô để yêu mến Chúa và Giáo hội: Bất ngờ thứ hai là thánh nhân tưởng mình Yêu mến lề luật và yêu mến Chúa hơn mọi người. Giờ đây khi gặp gỡ Chúa, ngài mới nhận ra Chúa Kitô yêu thương ngài biết chừng nào: không trách móc những lầm lỗi, việc làm quá khứ: mà tín nhiệm mời gọi trởi nên môn đệ yêu mến của Ngài. Thánh nhân cảm thấy choáng váng vì tình yêu nhưng không này, nên đã cần một thời gian tĩnh lặng để suy tư, để sám hối, để nhận ra tình thương yêu của Chúa đối với mình, một tình yêu mến lạ lùng nhất: “Tôi sống, nhưng không phải tôi sống, mà là Chúa Kitô sống trong tôi” (Gl 2,20). Để từ đó Ngài có thể thốt lên lời xác quyết của đức tin và cuộc sống cho một khởi đầu mới: “Không có gì tách được chúng ta ra khỏi tình yêu của Thiên Chúa thể hiện nơi Chúa Kitô, Chúa chúng ta” (Rm 8,39).

Gặp gỡ Chúa Kitô để Rao giảng Tin Mừng: Bất ngờ tiếp theo là tư tưởng của thánh nhân “Tình yêu Chúa Kitô thúc bách tôi”. Từ nay cuộc đời của thánh nhân là sống, chia sẻ, giới thiệu và rao giảng tình yêu và Tin mừng Nước Thiên Chúa, rao giảng Đức Kitô tử nạn Phục sinh cho muôn dân. Những chặng đường truyền giáo dù khó khăn, đầy thử thách, nhưng với thánh nhân tất cả chỉ là dịp để Ngài thực thi và giới thiệu Chân Lý Tình Yêu Cứu độ của Chúa Kitô và mợi gọi mọi người cũng như Ngài: “Mạng sống tôi, tôi coi chẳng đáng giá gì, miễn sao tôi chu toàn chức vụ tôi đã nhận từ Chúa Giếu, là long trọng làm chứng cho Tin Mừng về ân sủng của Thiên Chúa” (Cv 21,24).

Quý Ông bà và anh chi em thân mến, Ngày hôm nay, khi Giáo phận Hà Nội mừng lễ kỷ niệm 45 năm Giám mục, 60 năm linh mục và 90 năm thượng thọ của Đức Hồng Y Phaolô, nhân ngày lễ Quan Thầy của Ngài, chúng ta thấy thật ý nghĩa. Cuộc đời của Đức Hồng Y có thể tóm lại một cụm từ: PHẤN ĐẤU, Ngài đã phấn đấu để gặp Đức Kitô, PHẤN ĐẤU để sống mầu nhiệm tình yêu của Chúa Kito; PHẤN ĐẤU để rao giảng tình yêu của Chúa Kitô với ơn gọi của người Cha, người Thầy người Mục Tử.

Đức Hồng Y Phaolô Giuse sinh tại Ninh Bình, ngay từ nhỏ mới 8 tuổi cậu Phaolô đã lên Hà Nội học với linh mục nghĩa phụ và Cha Phêrô Phạm Bá Trực, khi 10 tuổi đã được vào trường tập Hà Nội, 11 tuổi được gọi vào Tiểu chủng viện Hoàng Nguyên, 21 tuổi học tại Đại Chủng viện Liễu Giai, Hà Nội, 30 tuổi chịu chức Linh mục, phục vụ tại Cô nhi viện Têrêsa Hà Nội, Cha Phó xứ Hàm Long và phụ trách Trung tâm Bác ái Bạch Mai, rồi Giám đốc Tiểu Chủng viện Gioan Hà Nội.

Chúng ta thấy ngay từ nhỏ cậu Phaolô đã luôn phấn đấu để gặp gỡ Đức Kitô: để tin hơn, để yêu mến hơn, để sống điều tin yêu đó bằng sự phấn đấu liên lỉ qua những chặng đường ơn gọi, để biến đổi mình mỗi ngày trọn vẹn hơn, dấn thân hơn cho ơn gọi là môn đệ của Chúa. Năm 44 tuổi đựôc tấn phong Giám mục Bắc Ninh. Khẩu hiệu “chúng con tin ở Tình yêu Thiên Chúa” của ngày biểu lộ ngài luôn phấn đấu với chính mình, từ nay lịch sử cuộc đời gắn liền với những cố gắng mới cho trách vụ tại Bắc Ninh. Ngài đã luôn luôn tin ở tình yêu Thiên Chúa, dù ở cương vị bổn phận, trách nhiệm nào, Đức Hồng Y luôn chọn cho mình sự cố gắng để chia sẻ niềm tin và tình yêu Thiên Chúa của mình cho cộng đoàn và anh chị em.

Thao thức với nhân sự của Giáo phận vì quá ít linh mục, nam nữ tu sĩ, Ngài đã sáng lập Tu hội Đức Mẹ Hiệp Nhất, Ngài luôn thể hiện sự khôn ngoan của một NGƯỜI THẦY, và tình thương của NGƯỜI CHA trong cương vị MỤC TỬ, để PHẤN ĐẤU liên lỉ đem Chúa Giêsu Kitô đến với cộng đồng Dân Chúa cũng như anh chị em lương dân. Tiếp tục được mời gọi làm Giám quản Giáo Phận Hà Nội, Tổng Giám mục Hà Nội, Giám đốc Đại Chủng Viện Hà Nội, Chủ tịch Hội Đồng Giám mục Việt Nam, đựôc nâng lên tước vị Hồng Y năm 1994. Đức Hồng Y luôn phấn đấu qua hành trình ơn gọi của mình để rao giảng tình yêu của Chúa Kitô; Ngài luôn cố gắng bằng niềm tin, tình yêu mến và sự can đảm của mình với tâm tình của người Cha, người Thầy trong cương vị Mục tử để mời gọi mọi thành phần Dân Chúa hiểu biết tình yêu Chúa và được mời gọi sống mầu nhiệm tình yêu. Dù khi tuổi già, sức yếu, hay bệnh tật, khi những người tới thăm hoặc chăm sóng Ngài: dù là y bác sĩ, những người phục vụ, cũng như ai tới thăm Ngài đều nhận ra sự an bình, tin yêu và phó thác vào tình yêu Thiên Chúa, và đều cảm nhận Ngài vẫn luôn nâng đỡ mọi người trong nguyện cầu.

Trong ngày hồng ân này, chúng ta không chỉ chúc mừng Ngài, cầu nguyện với Ngài và còn là dịp để cám ơn Ngài vì những cố gắng phấn đấu liên lỉ của Ngài trong cuộc hành trình làm nguời, làm con cái Chúa, làm môn đệ và tông đồ của Chúa. Với ơn Chúa, và phấn đấu của bản thân, Ngài góp phần đem lại nhiều hoa trái cho các Giáo Phận Bắc Ninh, Giáo Phận Lạng Sơn, Tổng Giáo Phận Hà Nội và Giáo hội Việt Nam. Chúng ta hiệp ý xin Thánh Phaolô là đấng quan thày cẩu xin Thiên Chúa nâng đỡ Ngài trong tuổi già, luôn ban cho Ngài nhiều Ơn thánh, sức khỏe và bình an, để Ngài tiếp tục phấn đấu với sự can đảm của tuổi già mà dâng lời cầu nguyện liên lỉ lên Thiên Chúa, để cầu nguyện cho Giáo hội, và cho mõi người chúng ta.

Niềm vui cáng lớn khi chúng ta gặp nhau những ngày cuối năm Âm lịch Đinh Hợi, cùng chuẩn bị bước vào Tết Nguyên Đán Mậu Tý với tâm tình cầu chúc cho nhau những điều tốt đẹp nhất mừng Xuân mới. Xin chân thành kính chúc quý Đức Hồng Y, quý Đức Tổng, quý Đức Cha, quý Cha tổng đại diện, quý cha Bề trên các Dòng, quý Cha, quý tu sĩ nam nữ, quý chủng sinh và quý ông bà anh chị em, luôn chàn đầy ơn thánh Chúa, bình an, hạnh phúc và niềm vui. Để như thánh Phao lô, mỗi ngày là sự gặp gỡ cá nhân của chúng ta với Đức Kitô để tin hơn, yêu mến hơn mà đổi mới chính mình với những phấn đấu mới, để cuộc đời mỗi chúng ta là phản ánh của Mùa Xuân mới của Tình yêu và hy vọng, để mỗi người chúng ta là chứng nhân cho Tin mừng Tình yêu của Thiên Chúa với thế giới, với con người và với Giáo hội hôm nay. Amen.